Diş Tedavisi ve Kan Sulandırıcı

Kısa cevap

Kan sulandırıcı kullanan kişide diş tedavisi yapılabilir. Günümüzdeki yaklaşım, ilacı kesmek yerine kanamayı yerinde denetlemektir.

Bu yaklaşımın gerekçesi basittir. İlacın kesilmesi pıhtı ve inme riskini artırır. Küçük bir diş işleminin kanaması ise çoğu kez yerel yöntemlerle denetlenebilir. İki riskin ağırlığı eşit değildir.

Doğru sıra şudur: diş hekimi işlemi planlar, kullandığınız ilaç ve kalp durumunuz bildirilir, gerekiyorsa kardiyoloji görüşü alınır ve işlem günü kanama önlemleriyle birlikte belirlenir.

İlaç düzeninin kendisi kan sulandırıcı ilaç kullanırken dikkat edilecekler sayfasında, izlemin nasıl yürütüldüğü ise INR takibi ve ilaç etkileşimleri sayfasında anlatılmıştır.

Hangi ilacı kullandığınız belirleyicidir

Kan sulandırıcı tek bir ilaç değildir. Üç ayrı grup bu ad altında anılır ve diş işlemi açısından davranışları farklıdır.

Kan pulcuklarının kümelenmesini engelleyen grup. Aspirin ve benzeri etkiye sahip ilaçlar bu gruptadır. Küçük diş işlemlerinde kesilmesi gerekmez.

K vitamini etkisini engelleyen grup. Bu grupta pıhtılaşma düzeyi kan tetkikiyle izlenir. İşlem planlandığında tetkikin yakın bir tarihte yapılması ve sonucun hedef aralıkta olduğunun belgelenmesi istenir. Hedef aralıkta seyreden kişide küçük işlemler ilaç kesilmeden yapılabilir.

Yeni kuşak pıhtı önleyici grup. Bu grupta rutin kan tetkiki istenmez. Küçük işlemlerde düzen korunur; daha geniş işlemlerde o günün alımının zamanlaması değerlendirilir.

Bir de ikili kullanım durumu vardır. Damar içine stent yerleştirilen kişilerde, ilk dönemde iki pıhtı önleyici ilaç birlikte kullanılır. Bu dönemde acil olmayan işlemler ertelenir; düzenin ayrıntısı stent sonrası ilaç düzeni sayfasında anlatılmıştır.

İlaç neden gerekçesiyle birlikte değerlendirilir?

İlacın hangi nedenle başlandığı, kesme kararını doğrudan etkiler. Çünkü her gerekçenin pıhtı riski aynı değildir.

Düzensiz ritim nedeniyle kullanım. Kulakçıkların düzensiz kasıldığı tabloda ilacın amacı inmeyi önlemektir. Ara verilmesi bu riski artırır; ayrıntısı ritim bozukluğunun atak biçiminde seyri sayfasındadır.

Kalp kapağı protezi bulunan kişide kullanım. Bu grupta pıhtı riski en yüksek düzeydedir. İlaç düzeninde değişiklik, ancak zorunlu durumda ve ayrıntılı planlamayla yapılır. Kapak sorunlarının genel çerçevesi kalp kapaklarının darlığı ve kaçağı sayfasında anlatılmıştır.

Damar girişimi sonrası kullanım. Stent yerleştirilen damarın açık kalması bu ilaçlara bağlıdır. İlk dönemde kesinti istenmez.

Geçirilmiş pıhtı olayı nedeniyle kullanım. Bacak ya da akciğer damarında pıhtı öyküsü bulunan kişide süre ve düzen ayrıca belirlenir.

İşlem planlanırken yapılacaklar

1. Diş hekimine bilgi verilir. Kullanılan ilaçların adı, gerekçesi, kalp kapağı protezi varlığı ve geçirilmiş kalp iltihabı öyküsü bildirilir. Reçetenin yanınızda bulunması en pratik yoldur.
2. İşlemin büyüklüğü belirlenir. Tek diş çekimi ile geniş cerrahi işlem aynı kategoride değerlendirilmez.
3. Gerekiyorsa kan tetkiki yapılır. K vitamini etkisini engelleyen grupta pıhtılaşma düzeyi işleme yakın bir tarihte ölçülür.
4. Kardiyoloji görüşü alınır. İlaç düzeninde değişiklik düşünülüyorsa karar birlikte verilir.
5. Randevu uygun saate konur. Sabah saatleri tercih edilir; böylece kanama olursa gün içinde ulaşılabilir.
6. Kanama önlemleri hazırlanır. Dikiş, yerel kanama durdurucu malzeme ve baskı uygulaması işlem sırasında kullanılır.

Ameliyat düzeyinde bir girişim planlanıyorsa değerlendirme ayrı yürütülür; süreç ameliyat öncesi kalp değerlendirmesi sayfasında anlatılmıştır.

İşlem tamamlandıktan sonra

Bu dönemde uyulması gereken kurallar şunlardır:

• İlk gün ağız çalkalanmaz; çalkalama pıhtıyı yerinden çıkarır
• Sıcak içecek, sigara ve pipetle içme ilk gün bırakılır
• Yemek ılık ve yumuşak seçilir; işlem bölgesi kullanılmaz
• Baş yüksekte tutulur ve ağır kaldırma yapılmaz
• Kanama olursa katlanmış temiz gazlı bezle yirmi dakika sıkı baskı uygulanır
• Ağrı kesici seçimi hekime sorulur; iltihap giderici grup kanamayı artırır
• İlacınız kesildiyse yeniden başlama zamanı mutlaka yazılı alınır

İlaca ara verildiyse en kritik başlık yeniden başlamanın gecikmemesidir. Pıhtı riski bu boşlukta yükselir.

Ağız bakımı neden kalp başlığıdır?

Diş eti iltihabı ve çürük, ağızdaki bakterilerin kana geçmesi için bir giriş kapısı oluşturur. Kalp kapağına yerleşen iltihap, tedavisi güç ve ağır seyreden bir tablodur.

Bu nedenle kalp hastalığı bulunan kişide ağız bakımı bir ayrıntı değildir. İstenenler şunlardır: günde iki kez diş fırçalama, diş arası temizliği, altı ayda bir diş hekimi kontrolü ve diş eti kanamasının ihmal edilmemesi.

Antibiyotik verilmesi kararı ise herkes için aynı değildir. Kalp kapağı protezi bulunanlar, geçirilmiş kalp iltihabı öyküsü olanlar ve bazı doğumsal kalp farklılıkları taşıyanlar bu kapsamda değerlendirilir. Karar, kalp durumunuz bilinerek diş hekimi tarafından verilir. Bu nedenle kalp tanınızın diş hekimi kayıtlarında bulunması gerekir.

Hangi durumda beklemeden başvurulur?

Aşağıdaki bulgular varsa 112 aranır ya da acil servise başvurulur:

• Baskı uygulamakla durmayan, güçlü ve sürekli kanama
• Ağızdan kan pıhtılarının art arda gelmesi
• Baş dönmesi, soğuk terleme ve çarpma duyusu ile birlikte halsizlik
• Dışkıda siyah renk ya da idrarda kan görülmesi
• Ateş ile birlikte titreme ve açıklanamayan halsizlik
• Yüzde ya da kolda ani güç kaybı, konuşmada bozulma

Bu bulgular yoksa doğru adım, işlem planını ilaç listenizle birlikte bir kontrolde konuşmaktır. Kontrole neler getirileceği muayeneye hazırlık sayfasında anlatılmıştır. Randevu için iletişim sayfasındaki numarayı kullanabilirsiniz.

Sık sorulan sorular