Holter Takılıyken Neler Yapılmaz?

Holter takılıyken temel kural şudur: günlük yaşamınızı değiştirmeyin, yalnız cihazı koruyun. Duş ve banyo ertelenir, elektrotların yapışması korunur, cihaz gece de çıkarılmaz. Kaydın değerini belirleyen ikinci unsur ise yakınmaların saatiyle birlikte yazıldığı not defteridir.

Holter nedir, neyi kaydeder?

Holter, günlük yaşam sürerken kalbi kayıt altına alan taşınabilir bir cihazdır. İki ayrı amaçla kullanılır ve ikisi birbirinin yerine geçmez.

Ritim holteri göğse yapıştırılan elektrotlarla kalbin elektrik düzenini sürekli kaydeder. Amaç, muayenehanede çekilen kısa kayda yansımayan atakları yakalamaktır. Ayrıntısı ritim holteri sayfasındadır.

Tansiyon holteri kola takılan bir kollukla gün ve gece boyunca belirli aralıklarla ölçüm yapar. Gündüz ortalaması, gece ortalaması ve gece düşüşü ayrı ayrı değerlendirilir. İşlemin ayrıntısı tansiyon holteri sayfasında anlatılmıştır.

Her iki kayıt da muayenehanede çekilen elektrokardiyografi kaydının yerine geçmez; onu tamamlar.

Takılıyken yapılmayacaklar

Aşağıdaki başlıklar kaydın değerlendirilebilir kalması için gereklidir:

• Duş almayın, banyo yapmayın. Cihazların çoğu suya dayanıklı değildir; ıslanan elektrot yapışmasını yitirir.
• Havuza ve denize girmeyin. Bu kısıt su geçirmez olduğu söylenen cihazlar için de sorulmadan uygulanır.
• Elektrotları kendiniz sökmeyin. Kaşıntı olsa bile çevresine bastırmakla yetinin.
• Göğse krem, losyon ya da yağ sürmeyin. Yapışkanın tutunmasını bozar.
• Cihazı gece çıkarmayın. Uyku dönemi kaydın en bilgilendirici bölümlerinden biridir.
• Terletecek ağır antrenman yapmayın. Ter, elektrotların ayrılmasının sık görülen nedenidir.
• Cihazı düşürmeyin ve suya değdirmeyin. Taşıma kesesini askısıyla kullanın.
• Güçlü manyetik alanlardan uzak durun. Manyetik rezonans çekimi kayıt süresince yapılmaz.
• İlaçlarınızı kendi başınıza kesmeyin. Kayıt, ilaç altındaki durumu göstermek için alınır.

Tansiyon holterinde ek bir kural vardır: kolluk şişmeye başladığında kolu gevşek bırakın, hareketsiz tutun ve konuşmayın. Hareket sırasında alınan ölçüm yanıltıcı çıkar.

Yapılabilecekler: günlük yaşam sürer

Holterin amacı günlük yaşamı görmektir; bu nedenle yaşamı durdurmak kaydı değersizleştirir. Aşağıdakiler olağan düzeninde sürdürülür:

1. İşe ve okula gitmek. Kayıt günü izin alınması gerekmez.
2. Yürüyüş ve olağan ev işleri. Yakınma efor sırasında çıkıyorsa bu hareketler özellikle sürdürülür.
3. Araç kullanmak. Bayılma öyküsü nedeniyle ayrıca kısıtlanmadıysa engel yoktur.
4. Olağan beslenme düzeni. Kafein ve alkol konusunda ayrı bir öneri verilmediyse alışkanlığınızı değiştirmeyin.
5. Merdiven çıkmak. Yakınmayı ortaya çıkaran hareketlerden kaçınmak, aranan bulgunun kaçırılmasına yol açar.

Son madde sık yapılan bir yanlışa işaret eder. Kayıt gününde kendini koruyup hareketsiz kalan kişide atak ortaya çıkmaz ve kayıt boş döner.

Günlük not defteri neden önemli?

Holterin yanında verilen küçük defter, cihazın kendisi kadar değerlidir. Kayıt saatle ilerler; defterdeki not ise o saatte ne olduğunu söyler.

Şu başlıklar saatiyle birlikte yazılır:

• Çarpıntı, baş dönmesi, göğüs ağrısı ya da nefes darlığı başladığı an
• Yakınmanın ne kadar sürdüğü ve neyle geçtiği
• Yatağa giriş ve uyanma saatleri
• Yürüyüş, merdiven, ağır iş gibi efor gerektiren hareketler
• Kahve, çay ve alkol alınan saatler
• İlaçların alındığı saatler
• Elektrot düşerse düştüğü saat

Bu notlar sayesinde kayıttaki bir değişikliğin yakınmayla aynı ana denk gelip gelmediği görülebilir. Denk gelmesi de gelmemesi de bilgi taşır. Çarpıntının genel değerlendirme sırası çarpıntının değerlendirilmesi sayfasında anlatılmıştır.

Kayıt bitince ne olur?

Cihaz verilen saatte geri getirilir ve kayıt bilgisayarda çözümlenir. Değerlendirme yalnız cihazın ürettiği sayılara değil, hekimin kayıt üzerinde yaptığı incelemeye dayanır.

Sonuç üç yönde ilerleyebilir. Kayıtta anlamlı bir bulgu yoksa ve yakınma sürüyorsa daha uzun süreli kayıt düşünülür. Anlamlı bir ritim bozukluğu görülürse türüne göre tedavi planlanır; seçenekler ritim bozuklukları sayfasında ele alınmıştır. Kalbin yapısıyla ilgili bir kuşku doğarsa ekokardiyografi istenir.

Kişisel cihazlardan gelen kayıtlar da bu değerlendirmenin dışında tutulmaz. Akıllı saatle alınan kayıtların ne kadar güvenilir olduğu akıllı saat kayıtlarının güvenilirliği yazısında ayrıca ele alınmıştır.

Ne zaman hemen başvurulur?

Holter takılı olması acil durumda bekleme nedeni değildir. Aşağıdaki bulgular varsa cihazı çıkarmadan 112'yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun:

• Bayılma ya da bayılacak gibi olma duyusu
• Göğüste baskı, sıkışma ya da kola, çeneye yayılan rahatsızlık
• Dinlenmekle geçmeyen nefes darlığı
• Durmayan ve çok hızlı seyreden çarpıntı
• Konuşmada bozulma ya da tek taraflı güç kaybı

Acil olmayan sorular için kaydı takan birimi arayabilir, sonuçların değerlendirilmesi için iletişim sayfasındaki numarayı kullanabilirsiniz.